Sinds 2008 wordt er in de regio Arnhem gewerkt met de Crisiskaart. Inmiddels is de Crisiskaart in het hele werkgebied van Pro Persona ingevoerd.

De Crisiskaart is een persoonlijk, klein opvouwbaar kaartje ter grootte van een bankpas. Deze kaart kan de cliënt 24 uur per dag bij zich dragen en is voor mensen die ooit een psychische crisis hebben meegemaakt of bang zijn er één mee te maken. Het is een document waarmee de cliënt vastlegt wat er moet gebeuren op het moment dat er sprake is van een (dreigende )crisis. Met de Crisiskaart houdt de cliënt eigen regie over behandeling, medicatie, benadering en maatregelen in zijn/haar persoonlijke omgeving ten tijde van een (dreigende) crisis.

De Crisiskaart maakt de persoonlijke wensen van de cliënt kenbaar aan hulpverleners en/of omstanders op het moment dat de cliënt dit zelf niet meer kan (bijvoorbeeld tijdens een crisis). Daarnaast heeft de kaart een preventieve functie, omdat er wordt voorkomen dat een crisissituatie verergert of escaleert. Soms is het zelfs zo dat het hebben van een crisiskaart een dusdanig veilig gevoel geeft aan de cliënt, dat hij/zij überhaupt niet in een crisis komt.

Op de kaart staan de persoonlijke gegevens van de cliënt, de contactpersonen/hulpverleners, welke medicatie hij of zij gebruikt, maar bovenal de manier waarop de cliënt bejegend wenst te worden in een crisis. Sommige mensen raken bijvoorbeeld in paniek als ze aangeraakt worden of door meerdere mensen tegelijk aangesproken worden. Als dit op de kaart staat en een handreiking hoe hiermee om te gaan, dan kan men hier rekening mee houden.

Eerst een plan, dan een kaart…

Het initiatief voor het maken van de kaart ligt bij de cliënt, die daarbij gebruik maakt van ondersteuning van voor hem of haar belangrijke personen. Andere betrokkenen, zoals hulpverleners, kunnen cliënten attent maken op de mogelijkheid een Crisiskaart te maken. Het werken aan de Crisiskaart gebeurt altijd op vrijwillige basis.

Om te komen tot een goede Crisiskaart wordt er eerst een crisiskaart-plan opgesteld. De cliënt inventariseert samen met de consulent Crisiskaart alle wensen en afspraken die op de Crisiskaart moeten staan. Dit wordt uitvoerig besproken, waarbij de focus ligt op de eigen kracht van de cliënt, de actieve inzet van naastbetrokkenen en verder alles wat in het licht van herstelondersteunende zorg ter sprake komt. Als het Crisiskaart-plan helemaal klaar is, lezen de contactpersonen en de betrokken hulpverleners het goed door en bij akkoord zetten zij hun handtekening  om zich zo te verbinden aan de afspraken in het crisiskaart-plan.

De Crisiskaart zelf is een praktische samenvatting van het crisiskaart-plan. De kaart is onlosmakelijk met het plan verbonden. Het Crisiskaart-plan en de Crisiskaart worden opgeslagen in het EPD en zijn zo 24 uur per dag opvraagbaar.

Uit de praktijk van de Crisiskaart

Het feit dat de cliënt zèlf op de kaart aangeeft wat er in de moeilijkste omstandigheden moet gebeuren, is een stap naar meer regie over het eigen leven. Door de Crisiskaart oefent de cliënt meer invloed uit op wat er in moeilijke tijden met hem of haar gebeurt. Door veel cliënten wordt de Crisiskaart ervaren als een extra stukje zekerheid. Zo ook bij Arieke.

Arieke verdwaalt nog wel eens als zij in psychose is. Ze is erg blij dat ze de Crisiskaart dan bij zich heeft, zodat omstanders haar familie kunnen bellen om haar op te halen en thuis te brengen. De familie vindt het heel fijn dat de Crisiskaart bestaat, zodat Arieke niet meer dagenlang over straat zwerft.

Ook Tim heeft baat bij de Crisiskaart. Hij vertelt dat hij voorheen, toen hij nog geen Crisiskaart had, sneller naar zijn TOR-bed ging als hij zich niet goed voelde. Nu gebruikt hij de TOR-regeling minder snel, omdat de kaart hem meer zekerheid geeft

De rol en positie van de consulent Crisiskaart in Pro Persona

De consulenten werken ‘Pro Persona breed’ en kunt u dus overal tegenkomen in de organisatie. Alle consulenten zijn bovendien ervaringsdeskundig, zij kunnen dus hun eigen cliëntervaring gebruiken in het cliëntencontact.

De cliëntgestuurde Crisiskaart, die wordt gebruikt binnen Pro Persona, heeft landelijke erkenning en draagt het copyright van het LCIO, het Landelijk Crisiskaart (O)GGZ Informatie- en Ondersteuningspunt. De consulenten hebben allen de cursus van het LCIO gevolgd en nemen deel aan intervisie, om zo de professionaliteit van de geleverde diensten te waarborgen.

Contact

Meer informatie

• Veelgestelde vragen over de Crisiskaart
• De website van het LCIO

Consulenten